„Profilaktyka dla zdrowych warzyw”. Opracowanie jest kontynuacją cyklu porad do edukacji zdalnej na nowych oraz zainteresowanych działkowców

„Profilaktyka dla zdrowych warzyw”. Opracowanie jest kontynuacją cyklu porad do edukacji zdalnej na nowych oraz zainteresowanych działkowców

Zmianowanie roślin polega na odpowiednim zaplanowaniu upraw określonych grup roślin po sobie, w taki sposób, aby stworzyć możliwie najlepsze warunki dla ich wzrostu i rozwoju.

Ważne zmianowanie roślin

Uprawa roślin ogrodniczych, szczególnie na niewielkim areale, wymaga systematycznej rotacji gatunków. Zmianowanie roślin pozwala ograniczyć zjawisko zmęczenia gleby, na które składają się takie czynniki jak: jednostronne wyczerpanie składników pokarmowych, nagromadzenie w glebie związków hamujących wzrost i rozwój roślin następczych, kumulacja organizmów o działaniu chorobotwórczym oraz chwastów.

Dobrze zaplanowane następstwo roślin po sobie pozwala na uzyskanie zdrowych, wysokich i dobrej jakości plonów oraz ułatwia utrzymanie dobrej kultury i żyzności gleby.

Podstawowe zasady zmianowania

  1. Nie wolno uprawiać po sobie roślin spokrewnionych – należących do tego samego gatunku ani rodziny np. po rzodkiewce nie sadzi się kalarepy lub brokułu oraz nie łączy poplonów z rzepaku i gorczycy z warzywami z rodziny kapustowatych. Powodem takich zaleceń jest rozprzestrzenianie się kiły kapusty atakującej wszystkie gatunki należące do tej rodziny roślin. Z powodu nagromadzenia agrofagów niszczących bakterie brodawkowe żyjące w symbiozie rodziną bobowatych należy nie częściej niż co 4 lata powtarzać uprawy roślin strączkowych (zgłasza grochu). Ze względu na nicienie mątwika burakowego, należy zachować czteroletni odstęp przed powrotem na to samo stanowisko buraka ćwikłowego.
  2. Rośliny o płytkim systemie korzeniowym należy uprawiać na przemian z roślinami korzeniącymi się głęboko. Następstwo roślin o podobnej budowie systemu korzeniowego prowadzi do jednostronnego zubożenia gleby ze składników pokarmowych tych samych warstw gleby. Stąd najpierw sadzi się rośliny o głębokich korzeniach (burak ćwikłowy, kapusta, marchew), a następnie płytko korzeniące się gatunki (cebula, sałata, szpinak), tworząc dla nich tym samym naturalny drenaż.
  3. 3.     Rośliny okrywające glebę powinno się uprawiać przed gatunkami wrażliwymi na zachwaszczenie. Przykładowe rośliny cieniujące to: dynia, cukinia, ogórek, kapusta, a wrażliwe na zachwaszczenie są cebula z siewu, marchew i pietruszka.

W uprawie roślin tym samym zagonie, w zależności od gatunku, należy zachować minimalny odstęp czasu zgodny z poniższą tabelą.

Przerwa

Przykłady i gatunki

nie częściej niż co 5 lat

szparag, rośliny narażone na agrofagi gdy występują w dużym nasileniu szkodliwe nicienie lub choroby, jak np. kiła kapusty, głownia cebuli itp.

nie częściej niż co 4 lata

kapusta, kalafior, kalarepa, rzodkiewka, rzepa, rzodkiew, chrzan, jarmuż, brokuł, pietruszka, cykoria, groch, burak ćwikłowy

nie częściej niż co 3 lata

fasola, ogórek, sałata, czosnek, seler, marchew

nie częściej niż co 2 lata

cebula, por

Uprawa współrzędna

Równoczesna uprawa różnych gatunków obok siebie umożliwia racjonalne wykorzystanie przestrzeni na działce.  Sadząc rośliny na przemian w rzędzie albo przemiennie rzędowo bazuje się również na wzajemnym oddziaływaniu roślin. Przy planowaniu nasadzeń określonych gatunków roślin należy kierować się przykładami dobrego sąsiedztwa. Zestawienie gatunków dla upraw współrzędnych przedstawia poniższa tabela.

Gatunek

Dobre sąsiedztwo

Burak ćwikłowy

Cebula, czosnek, ogórek, sałata

Cebula

marchew, ogórek, sałata, seler,

Fasola szparagowa

Burak ćwikłowy, kapusta, marchew, ogórwk, sałata, rzodkiewka

Groch

Kapusta, marchew, por, rzodkiewka, sałata, szpinak

Kapusta

Fasolka szparagowa, groch, pomidor, por, sałata, seler, rzodkiewka

Marchew

Cebula, fasola szparagowa, groch, pomidor, por,  sałata, szpinak, rzodkiewka

Ogórek

Burak ćwikłowy, cebula, fasola, kapusta, sałata, seler, szpinak

Por

Kapusta, marchew, pomidor, sałata, rzodkiewka.

Rzodkiewka

Fasola, groch, kapusta, marchew, pomidor, por, sałata, szpinak

Sałata

Burak ćwikłowy, cebula, fasola, marchew, ogórek, pomidor, por, rzodkiewka

Seler

Czosnek, kapusta, pomidor, ogórek

Ziemniak

Czosnek, szpinak

Naturalną, biologiczną formą ochrony upraw jest łączenie nasadzeń gatunków, które wzajemnie chronią się przed szkodnikami. Przykładem jest  cebula i marchew, którym olejki lotne na przemian odstraszają śmietkę cebulankę oraz połyśnicę marchwiankę. Pomiędzy grządkami roślin warzywnych warto stosować też wsiewki ziół (tj. koper, szałwia, bazylia, tymianek, rozmaryn, bylica), których zapach odstrasza niektóre szkodniki i gryzonie. Podobne właściwości, ale w stosunku do bakterii i grzybów mają związki lotne zawarte w czosnku i cebuli. Warzywa te posadzone pomiędzy truskawkami zapobiegają szarej pleśni.

dr inż. Anna Ewa Michowska

Informacja z posiedzenia Krajowego Zarządu PZD w dniu 15 kwietnia 2021 r.

Informacja z posiedzenia Krajowego Zarządu PZD w dniu 15 kwietnia 2021 r.

W dniu 15 kwietnia 2021 r. odbyło się 9 posiedzenie Krajowego Zarządu PZD, któremu przewodniczył Prezes PZD – Eugeniusz Kondracki. Posiedzenie odbyło się w trybie on-line.

Krajowy Zarząd PZD omówił ważne dla Związku sprawy finansowe, w ramach których przyjął sprawozdanie finansowe za rok 2020 i preliminarz finansowy na 2021 r. kolejnego Okręgu PZD, a także szczegółowo zapoznał się z informacją w sprawie sprawozdań finansowych okręgów za 2020 rok. Krajowy Zarząd PZD zapoznał się również ze zbiorczym sprawozdaniem z Funduszu Rozwoju ROD jednostek okręgowych za 2020 r. Wszystkie sprawy finansowe zostały szczegółowe przedstawione i zreferowane przez Mirosławę Marks – Główną Księgową PZD.

Kierownik Wydziału Gospodarki Gruntami – Mariola Kobylińska przedstawiła projekty dokumentów w sprawie likwidacji i regulacji prawnych ROD: „Suchynia” w Kraśniku i ROD „Podzamcze” w Szczytnej. Krajowy Zarząd PZD podjął w tych sprawach stosowne uchwały.

Krajowy Zarząd PZD na wniosek Okręgowego Zarządu PZD i zarządu ROD pozytywnie rozpatrzył wniosek o prolongatę spłaty pożyczki udzielonej przez Krajowy Zarząd PZD zarządowi ROD „Brzeg” w Brzegu.

W związku z ogłoszeniem konkursów jubileuszowych, zaszła konieczność nowelizacji zasad przetwarzania danych osobowych w wykazie uczestników konkursów i Krajowy Zarząd PZD podjął w tej sprawie stosowną uchwałę. Projekt uchwały szczegółowo omówiła r.pr. Monika Pilzak.

Prezes PZD poinformował członków Krajowego Zarządu PZD o ponownym wzroście zainteresowania tematem działek wśród mediów i wystąpieniami do jednostki krajowej w tej sprawie. W związku z tym Krajowy Zarząd PZD zdecydował o pisemnym wystąpieniu do wszystkich Okręgów PZD o szczegółowe zbadanie zjawiska zainteresowania działkami. KZ PZD zdecydował również o opracowaniu i zamieszczeniu na stronie internetowej Związku informacji w sprawie sposobów nabywania prawa do działki w ROD

Krajowy Zarząd PZD rozpatrzył trzy odwołania od uchwał Okręgowych Zarządów PZD: dwa z Okręgu Pomorskiego i jedno z Okręgu Mazowieckiego. Projekty uchwał w sprawie rozpatrzenia odwołań zostały szczegółowo przedstawione przez pracowników Wydziału Prezydialnego: Zofia Rut-Skórzyńska-kierownik Wydziału oraz Marcin Juszczel i Anna Mioduszewska.

Krajowy Zarząd PZD zapoznał się również i przyjął przygotowaną przez Monikę Pawlińską – starszy specjalista ds.kadr i administracji z cykliczną informacją nt. pracy biur Okręgów w okresie pandemii za okres 6-9 kwietnia br.  Temat ten jest omawiany na każdym posiedzeniu KZ PZD, tak aby na bieżąco reagować na pojawiające się problemy w funkcjonowaniu biur Okręgów. Większość biur pracuje stacjonarnie, niektóre w sposób hybrydowy, zapewniając pracownikom i działaczom bezpieczne warunki sanitarne.

Na koniec posiedzenia Krajowy Zarząd PZD podjął uchwałę w sprawie przyznania odznaczeń związkowych.    

KOMUNIKAT w sprawie dyżuru telefonicznego w dniu 2 kwietnia 2021 roku

KOMUNIKAT w sprawie dyżuru telefonicznego w dniu 2 kwietnia 2021 roku

KOMUNIKAT

w sprawie dyżuru telefonicznego w dniu 2 kwietnia 2021 roku

 

W dniu 2 kwietnia br. (piątek) wszystkie biura Jednostek PZD będą nieczynne z uwagi na rozpoczynające się święta wielkanocne. Z tego względu w tym dniu nie odbędzie się telefoniczny dyżur telefoniczny obsługiwany przez pracowników merytorycznych Związku.

Za ewentualne niedogodności przepraszamy. Jednocześnie zapraszamy do skorzystania z porad naszych pracowników po świętach w przyszłym tygodniu.

 

KRAJOWY ZARZĄD PZD

PREZES PZD ZWRACA SIĘ PONOWNIE DO MINISTRA KLIMATU I OCHRONY ŚRODOWISKA W SPRAWIE PROGRAMU „MOJA WODA”

PREZES PZD ZWRACA SIĘ PONOWNIE DO MINISTRA KLIMATU I OCHRONY ŚRODOWISKA W SPRAWIE PROGRAMU „MOJA WODA”

W dniu 31 marca 2021 r. Prezes PZD Pan Eugeniusz Kondracki wystąpił do Ministra Klimatu i Ochrony Środowiska z wnioskiem o objęcie działkowców Programem „Moja Woda”. Program ten pozwala na dofinansowanie budowy zbiorników retencyjnych na wodę opadową i roztopową kwotą w wysokości do 5.000 zł. Obecnie jednak program ten obejmuje jedynie właścicieli domów jednorodzinnych.

To już drugie wystąpienie Prezesa PZD w tej sprawie. Poprzednie zapytanie skierowane zostało do Ministra Klimatu pismem z dnia 5 czerwca 2020 r., jednak wówczas Prezes otrzymał informację, że ze względu na fakt, iż jest to nowy Program, póki co skierowany będzie on do jednej grupy, jaką są właściciele domów jednorodzinnych. Minister nie wykluczył jednak, że w przyszłości Program będzie można rozszerzyć na kolejne podmioty.

W piśmie z dnia 31 marca 2021 r. Prezes PZD zwrócił uwagę na fakt, że Związek i działkowcy od lat podejmują liczne działania na rzecz racjonalnego gospodarowania wodą. Związek poprzez liczne publikacje w mediach związkowych, szkolenia, czy tworzenie broszur i programów, zaś działkowcy poprzez takie działania, jak budowa zbiorników retencyjnych we własnym zakresie, ściółkowanie czy dobór gatunków roślin wspomagających magazynowanie wody.

Prezes PZD podkreślił także, jak ważne jest budowanie świadomości ekologicznej wśród wszystkich członków lokalnych społeczności, na co niebagatelny wpływ miałoby objęciu działkowców Programem „Moja Woda”. To także szansa na ukazanie jak w dobie zmian klimatycznych istotne jest racjonalne gospodarowanie wodą, zwłaszcza, że w obliczu postępujących zmian klimatycznych zasoby wodne kurczą się w zastraszającym tempie.

Gdy tylko PZD otrzyma odpowiedź od Ministra Klimatu i Ochrony Środowiska, niezwłocznie o tym Państwa poinformujemy.

                                                                                Adrianna Józefkiewicz

Działkowcy z pasją-Stanisława Krauzewicz i jej kronika

Działkowcy z pasją-Stanisława Krauzewicz i jej kronika

Rok 2021 to kolejny rok, który jest rokiem szczególnie trudnym ze względu na sytuację epidemiologiczną Covid-19. Ograniczenia w kontaktach i nakazy reżimu sanitarnego w wielu sytuacjach zmieniły zasady funkcjonowania ROD. Jest trudniej o kontakt „face to face”, o wspólne bycie przy pracach ogrodowych, o podtrzymywanie relacji. Jednak, na szczęście, koronawirus nie wkroczył do wirtualnego świata internetu, dlatego bez przeszkód możemy kontynuować naszą serię o działkowcach z pasją – odciskających pozytywne piękno na ROD.

Żory to 60-tysięczne miasto na prawach powiatu na południu Polski. Właśnie tutaj, w  ROD „Aster” działkę posiada kobieta z duszą artysty. To Pani Stanisława Krauzewicz, z zawodu nauczycielka, wrażliwa na piękno. Właśnie ta cecha – głęboka wrażliwość – pozwala jej tworzyć, zmieniać i upiększać miejsca wokół nas, dla siebie i dla innych. Pory roku, kolejne wydarzenia  są motywacją  do tworzenia wspaniałych kompozycji i ozdób.

Przygoda naszej bohaterki z PZD sięga 2008 roku, kiedy to kupiła działkę. Wówczas zaczęły bardzo intensywne prace nad zmianą zagospodarowania, jej funkcjonalności i stworzenia miejsca szczególnego dla siebie i swojej rodziny. Działka z roku na rok stawała się inna,  ciekawsza, z wprowadzeniem nowych roślin, upraw w skrzyniach i pomysłowych ozdób, które sama własnoręcznie wykonywała. Tak jak z tykwy, która  urosła na jej działce. Wewnętrzny talent plastyczny kazał jej z niej stworzyć coś nowego – i tak powstał abażur na lampę. Działka ma charakter rustykalny, rośnie na niej wiele odmian kwiatów, ziół: czarnuszka, bazylia, czosnek niedźwiedzi oraz ciekawe odmiany drzew i krzewów: gruszka azjatycka, aktinidia ostrolistna, winorośl.

Aranżacja przestrzeni i bogaty dobór roślin zostały docenione w konkursie pt.: „Najpiękniejsza zielona przestrzeń Miasta Żory” – zorganizowanym przez Urząd Miasta Żory i PZD ” w 2020 roku. Ostatecznie działka Pani Krauzewicz zajęła w tym konkursie drugie miejsce w kategorii „Działka w ROD”.

Pani Stanisława zaangażowała się także w pracę zarządu.  Odtąd każde święto ogrodowe jest w pięknej oprawie. Nie tylko sama przygotowuje ozdoby, kompozycje, ale potrafi zaangażować innych działkowców do współdziałania, do dzielenia się pomysłami, do przygotowania imprezy i wspólnej zabawy.

Ta pasja do tworzenia, działania, podejmowania nowych wyzwań zaowocowała szczególną decyzją. Pani Stanisława Krauzewicz podjęła się trudnego zadania odtworzenia na kartach kroniki 33 lat istnienia ROD Aster. Długa rozmowa z Panią Stasią i wspólny wyjazd 2 września 2011 roku na spotkanie z Panem kronikarzem do jednego z ogrodów Delegatury Rybnik. Odważna decyzja Pani Stasi: tak podejmuję się tego zadania, ROD Aster też będzie miał kronikę.

Decyzja odważna, ale z czego to odtworzyć? Pierwsze robocze spotkanie organizacyjne odbyło się 17 listopada 2011 roku. A później koncepcja kroniki, praca, praca, praca i jeszcze więcej pracy…
Pół roku gromadzenia dokumentów, zdjęć, spotkań i rozmów. Jak wspomina Pani Stasia, był to okres bardzo ciekawy i twórczy. Godzinne opowieści działkowców o trudnych początkach ogrodu, o ciężkiej pracy na nieużytkach, o zdobywaniu materiałów budowlanych i sadzonek na działkę. Tak tworzyła się wspólnota razem budująca swój ogród, mały raj na ziemi. Działkowcy z wielkim zaangażowaniem i dumą przekazywali swoje fotografie, zapiski, dokumenty.

Kolejny etap to praca nad kroniką, segregacja dokumentów, układanie tekstów. Ogrom pracy, ale i radości. Kartka po kartce, przez długie zimowe miesiące nasza bohaterka odtworzyła 40 lat historii ROD „Aster” – zapisując ją w ogrodowej kronice. Wszystkie spotkania, zabawy, inwestycje oraz osiągnięcia są przez nią dokumentowane. Tu w pełni możemy podziwiać plastyczne zdolności Pani Stanisławy, piękne pismo, wykonane ilustracje, układ graficzny strony, oprawa i tekst wraz ze swoim znaczeniem. Teraz z dumą na każdą uroczystość ROD „Aster” wystawiane są już dwie kroniki. Ale nie byłoby tej szczególnej historiografii, gdyby nie ta odważna kobieta, jej energia, pomysłowość i wiara, że się uda.

Dlatego serdecznie dziękuję Pani Stasi za trud i wysiłek włożony w powstanie  ogrodowej kroniki ROD „Aster” – małego dzieła sztuki.

Lucyna Cyrek