Wojewódzki Sąd Administracyjny po raz kolejny stwierdził, że obowiązki ROD w zakresie udostępniania informacji publicznej zasadniczo obejmują działalność finansową z zakresu rozliczenia dofinansowania dotacji lub wykonywania zadań zleconych z udziałem środków publicznych, a nie całość funkcjonowania ROD.

Ostatnio orzeczenie w tej sprawie wydał Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim – sygnatura akt: II SAB/Go 124/19. Należy podkreślić, że Polski Związek Działkowców zawsze stał na stanowisku, aby rozliczenia środków publicznych, jakie otrzymują ROD były jasne i transparentne. I do tego zobowiązywał wszystkie ROD. Jednak zgłaszane do ROD wnioski o udzielanie informacji publicznej wielokrotnie wykraczały poza obowiązki wynikające z przepisów. Co więcej – oczekiwania od społecznie działających organów takiej formy realizacji zadań, jak od profesjonalnych organów administracji publicznej, budziły kontrowersje. Trzeba bowiem zdać sobie sprawę z tego, że sfinalizowanie tych zapytań skutkowałoby dużą ilością pracy i generowało poważne wydatki, na które najzwyczajniej ROD nie były i nie są przygotowane.

Podkreślić należy, że kwestie związane z finansami ROD są przedstawiane na walnych zebraniach, w których udział biorą członkowie Polskiego Związku Działkowców. Dodatkowo wszelkie informacje, w tym też uchwały dotyczące finansów i opłat podejmowane przez walne zebrania są wywieszane na tablicach informacyjnych znajdujących się w ROD. W ten sposób każdy użytkownik działki może się z tym informacjami zapoznać. Zarząd ROD zapewnia działkowcom także uzyskanie informacji dotyczących finansów w ROD podczas pełnionych w biurze Zarządów ROD dyżurów.  

Regulamin ROD ani inne przepisy obowiązujące w PZD nie zabraniają działkowcowi montowania kamer na działce rodzinnej.

Należy więc uznać, że jest on uprawniony do instalacji monitoringu na swojej działce m.in. w celu zapewnienia bezpieczeństwa osób na niej przebywających, czy też ochrony mienia ogrodowego (przed dewastacją lub kradzieżą). Jest to działanie uzasadnione zarówno w ramach porządku prawnego, jak i wykonania praw wynikających z umowy dzierżawy działkowej.

Jednakże, jak każde prawo, również i to prawo podlega ograniczeniom. Tym ograniczeniem jest sfera praw osobistych przysługujących innym osobom. Innymi słowy, prawo działkowca do podjęcia ustalonych działań dotyczących bezpieczeństwa kończy się tam, gdzie zaczyna się prawo innego działkowca m.in. do prywatności i do wizerunku.

Należy zatem przyjąć, że można instalować na działce w ROD kamerę rejestrującą obraz lub dźwięk. Nie może ona jednak obejmować swoim zasięgiem sąsiedniej działki. Działanie polegające na rejestrowaniu obrazu działki sąsiada i wizerunków osób na niej przebywających stanowi bowiem naruszenie dóbr osobistych tj. prawa do prywatności oraz prawa do wizerunku.

Takie prawo podlega ochronie prawnej. Zgodnie z art. 24 § 1 i 2 kodeksu cywilnego, osoba, której dobro osobiste zostaje zagrożone cudzym działaniem, może żądać zaniechania tego działania, chyba że nie jest ono bezprawne. A w razie dokonanego naruszenia może także żądać od osoby, która dopuściła się naruszenia, aby dopełniła ona czynności potrzebnych do usunięcia jego skutków, w szczególności ażeby złożyła oświadczenie odpowiedniej treści i w odpowiedniej formie. Na zasadach przewidzianych w kodeksie może on również żądać zadośćuczynienia pieniężnego lub zapłaty odpowiedniej sumy pieniężnej na wskazany cel społeczny. Jeżeli wskutek naruszenia dobra osobistego została wyrządzona szkoda majątkowa, poszkodowany może żądać jej naprawienia na zasadach ogólnych.

 Ww. roszczenie, działkowiec powinien kierować bezpośrednio do działkowca, który dopuścił się naruszenia dóbr osobistych.

MAP  

Zgodnie z art. 18 ust. 1 ustawy o ROD, do likwidacji ROD lub jego części na cel publiczny w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami, stosuje się przepisy tej ustawy dotyczące wywłaszczenia nieruchomości z uwzględnieniem warunków określonych w art. 21,22 i 24 ustawy o ROD.

W przypadku ww. likwidacji ROD na cel publiczny np. pod drogę,  podmiot likwidujący zobowiązany jest wypłacić działkowcom m.in. odszkodowanie za składniki majątkowe znajdujące się na działkach, a stanowiące ich własność. Ustalenie wysokości odszkodowania następuje po uzyskaniu opinii rzeczoznawcy majątkowego w formie operatu szacunkowego, finansowanego przez podmiot likwidujący (art. 22 ust. 1 i 2 ustawy o ROD).

W związku z otrzymanym odszkodowaniem, powstaje problem, czy od przedmiotowego przychodu należy zapłacić podatek dochodowy od osób fizycznych tzw. PIT.

Odpowiedzi w tej sprawie, nie odnajdziemy wprost w przepisach ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Zatem konieczne jest sięgniecie do orzecznictwa oraz zapoznanie się z indywidulanymi interpretacjami podatkowymi, których przedmiotem jest ww. zagadnienie prawne.

Niniejszą sprawą zajął się m.in. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach, który w wyroku z dnia 20.08.2014 r. (sygn akt. I SA/Gl 79/14) jednoznacznie przesądził ww. kwestię prawną i uznał, że „wypłata odszkodowania za składniki majątkowe znajdujące się na likwidowanych rodzinnych ogródkach działkowych, ustalonego w oparciu o odpowiednie stosowanie przepisów ustawy o gospodarce nieruchomościami, podlega zwolnieniu z podatku dochodowego od osób fizycznych zgodnie z art. 21 ust. 1 pkt 29 u.p.d.o.f.”. WSA w ww. wyroku potwierdził utrwalone przez PZD stanowisko, że odszkodowania z tytułu likwidacji ROD lub jego części na cel publiczny korzystają ze zwolnienia z podatku PIT, o którym mowa w art. 21 ust. 1 pkt 29 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Ustawa ta bowiem zwalnia z opodatkowania m.in. „przychody uzyskane z tytułu odszkodowania wypłacanego stosownie do przepisów o gospodarce nieruchomościami”.  A w przypadku likwidacji ogrodu na cel publiczny, działkowcowi przysługuje odszkodowanie ustalane stosowanie do zasad określonych w ustawie o gospodarce nieruchomościami. Powyższą wykładnię przepisów prawa potwierdził również Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie w indywidualnej interpretacji podatkowej z dnia 15.11.2016 r. (sygnatura: 1462-IPPB4.4511.1074.2016.1.PP).

W związku z tym, że ww. orzeczenie sądowe i indywidualna interpretacja podatkowa są tylko wiążące w określonych stanach faktycznych, zachęcamy działkowców, którzy otrzymali odszkodowania z tytułu likwidacji do skontaktowania się w konkretnej sprawie z właściwym urzędem skarbowym! Można również wystąpić do Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej o wydanie indywidualnej interpretacji podatkowej (więcej informacji dostępnych jest na: http://www.kis.gov.pl/zalatwianie-spraw/wydawanie-interpretacji).

MAP