Szkolenie Komisji Rewizyjnych ROD

Szkolenie Komisji Rewizyjnych ROD

26 stycznia odbyło się szkolenie Komisji Rewizyjnych ROD z terenu Delegatury Rejonowej PZD w Rudzie Śląskiej, w Bytomiu, Gliwicach oraz w Chorzowie. Szkolenie odbyło się w formie online w aplikacji Microsoft Teams.

Szkolenie prowadzili członkowie Okręgowej Komisji Rewizyjnej PZD w Katowicach w osobach:

Przewodniczący OKR – Zenon Jabłoński

Sekretarz OKR – Małgorzata Borysowska

Członek OKR – Sławomir Barwiak

Program szkolenia Komisji Rewizyjnych ROD dotyczył spraw i zagadnień:

  1. Sytuacja w PZD i Okręgu Śląskim PZD w Katowicach.
  2. Prawa i obowiązki Komisji Rewizyjnej ROD.
  3. Przygotowanie planu pracy Komisji Rewizyjnej ROD na rok 2023.
  4. Przygotowanie dokumentów sprawozdawczych Komisji Rewizyjnej za rok 2022.
  5. Sprawozdania Komisji Rewizyjnej ROD na Walne zebranie (Konferencję Delegatów) członków PZD w ROD.
  6. Badanie sprawozdań finansowych za rok 2022 wraz z wnioskiem do Walnego Zebrania (Konferencji Delegatów).
  7. Badanie preliminarzy finansowych ROD na rok 2023 oraz wydanie opinii.
  8. Kontrola realizacji uchwał podjętych na Walnym Zebraniu w 2022r (głownie uchwał związanych z remontem i inwestycjami w ROD). Rola Komisji Rewizyjnej ROD przy rozliczaniu zadań remontowych.
  9. Kontrola dokumentów przygotowanych przez Zarząd ROD na Walne zebranie (Konferencję Delegatów) dotyczących zadań remontowo inwestycyjnych.
  10. Sprawy różne, wolne wnioski.

Szkoleniowe otworzył przewodniczący OKR PZD w Katowicach Zenon Jabłoński serdecznie witając uczestników i składając serdeczne życzenia z okazji Nowego Roku wszystkim członkom Komisji Rewizyjnych ROD oraz sympatykom ogrodnictwa działkowego wszystkiego co najlepsze – dużo zdrowia, szczęścia i wszelkiej pomyślności.

Niech praca na działkach i na rzecz działkowców oraz Rodzinnych Ogrodów Działkowych będzie pełna sukcesów i przyniesie zadowolenie oraz satysfakcję.

W dalszej kolejności prowadzący przeszli do realizacji i omawiania poszczególnych punktów szkolenia.

Prowadzący szkolenie skupiali się głównie na omówieniu przygotowania poprawnym dokumentacji na koniec roku, na Walne Zebrania (Konferencje Delegatów), jak również podjęcie współpracy z Zarządami ROD w pozyskiwaniu środków finansowych z grantów i dotacji na prowadzenie inwestycji i remontów w ROD.

Internetowa forma szkolenia oraz zakres i sposób omawianych zagadnień jak wynika z opinii uczestników uzyskała bardzo pochlebną opinię. Uczestnicy szkolenia wyrazili wolę kontynuacji szkoleń w tej formule. Potwierdzeniem atrakcyjności formy i tematyki szkolenia była wysoka frekwencja, która zgromadziła 78 słuchaczy.

 tekst: Sławomir Barwiak

Spotkanie Prezesa PZD z przedstawicielami ARiMR

Spotkanie Prezesa PZD z przedstawicielami ARiMR

W związku z zaproszeniem Prezesa PZD, w dniu 25 stycznia 2023 r. odbyło się spotkanie z przedstawicielami ARiMR, tj. dyrektor Departamentu Działań Premiowych Moniką Zielińską oraz z-cą dyrektora Departamentu Działań Premiowych Elżbietą Lipowską. Spotkanie miało na celu omówienie problemów podnoszonych w trakcie trwania programu „Rozwój zielonej infrastruktury poprzez wsparcie ogrodów działkowych” w zakresie kosztów pośrednich oraz wypracowanie rozwiązań pozwalających na uniknięcie błędów i trudności przy późniejszym rozliczaniu grantu.

KZ PZD pod koniec listopada 2022 r. oraz w grudniu 2022 r. wystąpił do ARiMR z pismem w celu uzyskania jasnych wytycznych w zakresie kosztów pośrednich – sposobu rozliczania i rodzaju wydatków. Uzyskanie tej odpowiedzi jest niezbędne aby KZ PZD mógł stworzyć prawidłowo funkcjonujące mechanizmy służące OZ PZD oraz ROD.

W ogrodach działkowych nie ma możliwości zatrudnienia pracowników, a zaangażowani działkowcy działają na zasadzie pracy społecznej – wolontariatu na rzecz ROD. Mając na uwadze powyższe, KZ PZD wystąpił do ARIMR o rozważenie możliwości zmiany stanowiska w tej kwestii i zastosowanie umów zlecenia jako podstawy prawnej wypłaty na rzecz przedstawicieli ROD wynagrodzeń rozliczanych w ramach przyznanych kosztów pośrednich.

KZ PZD poruszył również kwestie możliwości wykorzystania środków stanowiących koszty pośrednie, wynikających z wniosków zbiorowych na wynagrodzenia dla ludzi, Zarządów ROD bezpośrednio zaangażowanych w ogrodzie w realizację programu „Rozwój zielonej infrastruktury poprzez wsparcie ogrodów działkowych”.

Ponadto, biorąc pod uwagę, iż środki te są znaczące, możliwe stałoby się wyposażenie biura Zarządu ROD w niezbędne dziś urządzenia, celem prawidłowego wypełniania wszystkich wymagających warunków regulaminu konkursu grantowego, takich jak dokumentowanie obsługi i trwałości inwestycji w postaci licznej dokumentacji papierowej i zdjęciowej na potrzeby przyszłych kontroli. Chodzi o zakup urządzeń biurowych i sprzętu, np. komputerów, drukarek, itd. Byłaby to ogromna korzyść dla Zarządów ROD, które faktycznie realizują program na terenie swojego ogrodu

Ponadto ze strony Związku padło zapytanie o możliwość wykorzystania środków pośrednich na zabezpieczenie trwałości inwestycji realizowanych w ramach grantu, czy też możliwości pokrycia kosztów ubezpieczenia inwestycji na czas trwałości projektu.

Uzyskanie odpowiedzi we wszystkich wyżej wymienionych kwestiach jest konieczne aby w pełni wykorzystać przyznane środki z pożytkiem dla ogrodów i ludzi zaangażowanych w realizację Programu.

Wczorajsze rozmowy nie doprowadziły do jasnych deklaracji ze strony ARiMR. Natomiast przedstawicielki Agencji wskazały na konkretne uwarunkowania wynagradzania ludzi zaangażowanych przy pracy nad wnioskiem, realizacją zadań zgodnie z umową o powierzenie grantu, a następnie jego późniejszego rozliczania. Wskazania te są na tyle wyraźne, że konieczne będzie zastosowanie ich w praktyce, w oparciu o uzyskaną odpowiedź z ARiMR oraz poprzez wydanie odpowiedniej uchwały Krajowego Zarządu PZD.

Spotkanie było bardzo potrzebne i wywarło pozytywne skutki. Niestety, pewne kwestie muszą zostać skonfrontowane przez Agencję z Narodowym Funduszem Ochrony Środowiska, aby w przyszłości pewne niedomowienia nie skutkowały koniecznością zwrotu środków jako niesłusznie wydatkowanych, niezgodnie z przepisami i warunkami konkursu.

Podczas spotkania Prezes Związku przedstawił sytuację i to jak ważny jest to temat oraz dlaczego PZD nie może tak długo oczekiwać na odpowiedź. Podkreślił, że tylko szybkie rozwiązanie przysłuży się realizacji Programu dla Zarządów ROD oraz OZ PZD, gdyż jesteśmy ograniczeni ramami czasowymi nałożonymi przez regulamin konkursu.

Na ten moment brak wypracowanego, jednoznacznego stanowiska. Jednakże przedstawicielki ARiMR zapewniły, że trwają uzgodnienia z NFOŚ, Dyrektor Departamentu Działań Premiowych Monika Zielińska oraz z-cą dyrektora Departamentu Działań Premiowych Elżbieta Lipowska zadeklarowały i zapewniły, iż kwestie podnoszone przez KZ PZD zostaną pilnie i niezwłocznie uzgodnione z NFOŚ, który jest dysponentem środków.   

Prezes Związku zwrócił uwagę na konieczność dalszej konkretnej współpracy oraz przyspieszenie tej kwestii, a także zadeklarował szeroką współpracę z resortami, które są decydentami, aby jak najszybciej uzyskać konkretne wytyczne z korzyścią dla ROD.

Jednocześnie dyrektor Departamentu Działań Premiowych Monika Zielińska zapewniła, iż „wizyty monitorujące”, które odbywają się w ROD objętych grantami, mają charakter edukacyjny i uzupełniający. Ich zadaniem jest wczesna weryfikacja błędów, wyłącznie aby uchronić grantobiorcę przed wydatkowaniem środków, które mogłoby zostać uznane jako koszt niekwalifikowany. Jest to także forma sprawdzenia roli opiekuna delegowanego z oddziału regionalnego Agencji.

Z dotychczas przeprowadzonych „wizji monitorujących” wynika, iż zarówno realizacja Programu, jak i współpraca układa się bardzo dobrze. Takie też sygnały trafiają ze strony OZ PZD, czy też Zarządów ROD.

Wizyty monitorujące nie mają charakteru kontroli, które w przyszłości będą sprawowane przez: Instytucje Pośredniczące (należy przez to rozumieć ministra właściwego do spraw klimatu, którego zadania w zakresie realizacji PO IiŚ wykonuje właściwa komórka organizacyjna w urzędzie obsługującym ministra właściwego do spraw klimatu), Instytucje Wdrażające (należy przez to rozumieć Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej) oraz Instytucje Zarządzające (należy przez to rozumieć ministra właściwego do spraw rozwoju regionalnego, którego obsługę w zakresie realizacji PO IiŚ zapewnia komórka organizacyjna w urzędzie obsługującym ministra właściwego do spraw rozwoju regionalnego odpowiedzialna za przygotowanie i realizację PO IiŚ).

         Dyrektor Departamentu Działań Premiowych zachęca również aby Zarządy ROD same kontaktowały się z oddziałami regionalnymi ARiMR zanim podejmą jakiekolwiek działania, czy też rozpoczną wydatkowanie środków przyznanych w ramach grantu, celem uzyskania wyjaśnienia, porady, czy też informacji, która może uprzedzić potencjalne błędy.

Powyższe wskazuje, że procedur należy dochowywać ze szczególną starannością, aby możliwe było rozliczenie w pełni przyjętych zadań i założeń finansowych.

S. Dużmańska

Poniżej pisma KZ PZD skierowane do ARiMR:

– l. dz. 8821/22 z dnia 29 listopada 2022 r.,

– l. dz. 9521/22 z dnia 22 grudnia 2022 r.

Rusza trzecia edycja programu wsparcia finansowego ROD ze środków  budżetu województwa śląskiego

Rusza trzecia edycja programu wsparcia finansowego ROD ze środków budżetu województwa śląskiego

PZD Okręg Śląski z przyjemnością informuje, iż Marszałek Województwa Śląskiego podpisał Zarządzenie nr 9/23 z dnia 12 stycznia 2023r. w sprawie zmiany Regulaminu postępowania w sprawach związanych z wydatkowaniem dochodów budżetu województwa śląskiego uzyskiwanych na podstawie ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych. Tym samym otworzono kolejną już trzecią edycję programu i możliwość ubiegania się o środki przez Rodzinne Ogrody Działkowe położone na terenie Województwa Śląskiego, gdzie w puli znalazło się 1 500 000 zł.  

W dniu 24.01.2023r. w Urzędzie Marszałkowskim odbyło się kolejne spotkanie przedstawicieli PZD Okręgu Śląskiego celem podsumowania ubiegłorocznej edycji programu oraz omówienie zasad jego wdrożenia w 2023r. W trakcie spotkania przedstawiciele PZD Okręgu Śląskiego poinformowali, że program cieszy się coraz większym zainteresowaniem, co potwierdzają wyniki z zeszłego roku. Proszono również o rozważenie zwiększenia puli środków przeznaczonych na program, które z pewnością w większym stopniu przyczyniłyby się do realizacji inwestycji w ROD.

Mając na uwadze powyższe informujemy, że:

1.         Wnioski składać można w terminie do od 1 do 28 lutego 2023r. do Śląskiego Urzędu Marszałkowskiego. W przypadku niewykorzystania puli środków będzie otwarty drugi termin naboru wniosków.

2.         Środki będą przyznawane w ramach REFUNDACJI, czyli na etapie wykonawstwa ROD musi posiadać 100 % środków, które później zostaną zwrócone, po rozliczeniu zadania.

3.         Maksymalna kwota refundacji to 50 000 zł. Minimalny wkład własny to 5 %.

4.         Wnioski będą oceniane według kryteriów i przyznawanych punktów – szczegóły w § 8 regulaminu programu.

5. Przed złożeniem wniosku należy wystąpić do OZ Śląskiego PZD o pełnomocnictwo substytucyjne.

Szczegóły programu znajdują się na stronie https://bip.slaskie.pl/katalog-uslug/procedura-urzedowa-w-zakresie-pozyskania-srodkow-budzetu-wojewodztwa-na-podstawie-ustawy-o-ochronie-gruntow-rolnych-i-lesnych.html

Zachęcamy wszystkie Zarządy ROD do składania wniosków. Wszelkie informacje na temat przebiegu sprawy można uzyskać kontaktując się z urzędem telefonicznie (32) 77-44-801 lub z biurem PZD Okręgu Śląskiego.

Mateusz Macianty – dyrektor biura

Spotkanie noworoczne prezesów rodzinnych ogrodów działkowych w Zabrzu

Spotkanie noworoczne prezesów rodzinnych ogrodów działkowych w Zabrzu

W dniu 19 stycznia 2023 roku w delegaturze zorganizowano spotkanie noworoczne. Przewodniczący Delegatury Rejonowej PZD Pan Leszek Bucki przywitał wszystkich zebranych prezesów ROD oraz przybyłych gości: I Wiceprezesa Polskiego Związku Działkowców, Prezes Okręgu Śląskiego Pana Józefa Noskiego, Prezydent Miasta Zabrze Panią Małgorzatę Mańkę-Szulik, Wiceprezydent Miasta Zabrze Panią Katarzynę Dzióbę,  Przewodniczącą Rady Miasta Zabrze Panią Łucje Chrzęstek-Bar, Naczelnik Wydziału Zarzadzania Mieniem Panią Annę Wyleżoł, Inspektor Wydziału Zarzadzania Mieniem Panią Iwonę Chodyrę, Prezesa Zarządu Oddziału Miejskiego ZOSP RP  w Zabrzu Pana Michała Hoszkiewicza. Na początku spotkania przewodniczący delegatury poprosił wszystkich zebranych, aby minutą ciszy upamiętnili śp. Edmunda Ferenca – długoletniego działacza Polskiego Związku Działkowców, prezesa rodzinnego ogrodu działkowego „Róża” w Zabrzu. Następnie głos zabrał Prezes Okręgu Śląskiego Pan Józef Noski który w swym wystąpieniu serdecznie podziękował za dotychczasową bardzo dobrą współpracę samorządu z ogrodami, nadmienił że nie wszystkie miasta aglomeracji śląskiej przejawiają takie wsparcia dla ogrodów jak czyni to znakomicie miasto Zabrze.

Prezes podziękował  wszystkim zarządom za zaangażowanie w ubiegłym roku w pozyskiwaniu zewnętrznych środków finansowych na poprawę infrastruktury ogrodowej z Urzędu Marszałkowskiego Województwa Śląskiego, środków finansowych dotacji celowych z Urzędu Miasta Zabrze oraz udział ogrodów w programie grantowym organizowanym przez Agencje Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa, ilość pozyskanych środków finansowych pozyskanych przez ogrody ze wszystkich źródeł w wysokości  2,5 miliona złotych robi ogromne wrażenie. Prezes omówił najważniejsze problemy z życia Związku w tym decyzje KR PZD w sprawie podłużenia kadencji organów. Kolejną ważną sprawą jest przygotowanie się do kampanii sprawozdawczej ROD oraz rolę obsługujących walne zebrania dla zapewnienia zgodności ich przebiegu z przepisami związkowymi.

Pani Prezydent Małgorzata Mańka – Szulik podziękowała za zaproszenie na spotkanie otwierające nowy 2023 rok z nadzieją, że po okresie trudnych czasów związanych z pandemią będzie on lepszy. W swoim wystąpieniu podkreśliła rolę ogrodów działkowych jako zielone płuca miasta. W Zabrzu jest wiele pięknych ogrodów, na których mieszkańcy wypoczywaja, spedzają czas po pracy. Cieszy równiez fakt, że ogrody korzystając z funduszy zewnętrzych, które przeznaczają na inwestycje dzięki którym ogrody staja się nowoczesne.

Podkreśliła, że miasto w dalszym ciągu będzie wspierać finansowo ogrody działkowe, aby polepszać ich infrastrukturę i wizerunek na zewnątrz, a wszyscy odwiedzający ogrody, działkowcy, szkoły czy inne placówki oświatowe czuli radość i zadowolenie z przebywania na łonie ogrodowej natury.

Piotr Witkowski

Lutowy „Mój Ogródek” – od 20.01 w sprzedaży! Kup, przeczytaj, poleć innym działkowcom i ogrodnikom!

Lutowy „Mój Ogródek” – od 20.01 w sprzedaży! Kup, przeczytaj, poleć innym działkowcom i ogrodnikom!

W wydaniu lutowym „Mojego Ogródka” znajdziecie wiele inspiracji i praktycznych porad ogrodniczych. Aby nie przeoczyć istotnych zimowych zadań, warto sięgnąć po nowy „Mój Ogródek” i zajrzeć na nasz portal www.mojogrodek.pl.

Storczyki budzą stale wiele emocji. Kochamy je niezmiennie od wielu już lat. Cenimy je za wyjątkowe kwiaty, które kojarzą się z egzotycznymi zakątkami świata. Niektórym rosną bujnie i stale, innym wciąż nie udaje się utrzymać ich kwitnienia. Warto poznać sekrety ich uprawy, dzięki czemu unikniemy rozczarowań i uzyskamy spektakularne efekty! Jaki jest klucz do sukcesu? Po zapoznaniu się z tematem miesiąca, będziecie to wiedzieć.

W numerze czekają na Was ponadto:

Czy warto wysiewać zimą? – Zimą rozpoczynamy wysiew nasion roślin, których rozsadę wiosną sadzimy na rabatach lub w pojemnikach. Tak wczesny termin dotyczy tych gatunków i odmian, których nasiona są bardzo drobne i wschodzą wolno, a ich siewki długo rosną powoli. Osiągnięcie przez nie odpowiedniej wielkości w terminie sadzenia na miejsce stałe trwa do 20 tygodni. Uprawa tych roślin, zwłaszcza w pierwszych tygodniach, jest pracochłonna. Wyjaśniamy kiedy warto podjąć się tego zadania i jak się do tego przygotować.

Topowe pomidory dla amatorów – Każdy ogrodnik wie, że nic nie zastąpi smaku i aromatu pomidora zrywanego wprost z własnego krzaka. Często nie wiemy, jakie odmiany warzyw wybrać, aby osiągnąć sukces w ich uprawie. Odmian pomidorów w sklepach ogrodniczych jest bardzo dużo, ale nie wszystkie z nich nadają się do uprawy amatorskiej. Podpowiadamy jakie odmiany wybrać na działkę i do ogrodu.

Desery z warzyw – Choć warzywa najczęściej kojarzą się z zupami, daniami obiadowymi lub sałatkami, to można z nich także przygotować pyszne i zdrowe desery. Może to być świetny sposób zachęcenia dzieci do spożywania warzyw. Desery te stanowią lżejszą i zdrowszą alternatywę do tradycyjnych smakołyków, przy zachowaniu walorów smakowych. Do ich przygotowania można wykorzystać warzywa korzeniowe – marchew, pietruszkę, seler i burak ćwikłowy. Prezentujemy ciekawe propozycje dla każdego. 

Sposoby uprawy owocowych – Sadzenie roślin sadowniczych warto zaplanować wcześniej. Późniejsza zmiana koncepcji i przesadzanie roślin wywołuje u nich stres, który może spowodować słabszy rozwój, spadek odporności i niższe plony. Podpowiadamy co należy uwzględnić planując posadzenie poszczególnych gatunków drzew i krzewów owocowych. 

Jeżyna i czarna malina – To cenne gatunki krzewów o ciemnych owocach, które zawierają wiele związków wpływających korzystnie na nasze zdrowie. Warto zdecydować się na posadzenie na działce co najmniej kilku egzemplarzy. Tym bardziej, że do wyboru jest wiele wartościowych odmian. 

W stylu Moneta – Ogród w stylu Moneta jest urzekający i zgodny z najnowszymi trendami. Ten styl, pełen malarskości i tajemniczości, z łatwością przyjmą jako swój wszystkie romantyczne dusze. Ci, którzy kochają oglądać swoją działkę o różnych porach dniach ze względu na zmieniające się światło. Styl inspirowany Monetem sprawdzi się w ogrodach naturalistycznych, rustykalnych, gdzie jest miejsce na całe grupy roślin. Warto się nim zainspirować. 

Mostki i kładki – To jedne z takich obiektów, które powstając z pragmatycznej potrzeby połączenia dwóch brzegów cieku wodnego stają się ozdobą działki. Podpowiadamy jak i z jakich materiałów przygotować te praktyczne konstrukcje. 

Czytajcie „działkowca”!

Czytajcie „działkowca”!

Na rynku pojawił się już najnowszy – lutowy numer miesięcznika „działkowiec” – niezbędna lektura dla wszystkich miłośników działek. W tym największym na rynku piśmie ogrodniczym znaleźć można wiele aktualnych tematów, przystających do specyfiki ogrodów działkowych – w sam raz na zbliżający się wiosenny sezon na działkach!

● Ogródki ziołowe stają się nie tylko modne, ale i potrzebne. Gotowe zioła na rynku są drogie, a trudno wyobrazić sobie zdrowe odżywianie bez ich udziału – tym bardziej uprawiajmy je we własnym zakresie! A możemy to robić prawie wszędzie, nawet w zaskakujących miejscach. Doradzamy jak uprawiać zioła w domu, a także jak zakładać i pielęgnować ziołowe aranżacje w ogródku!

● W rubryce „Porady prawne dla działkowców” podajemy wyjaśnienia najważniejszych i aktualnych kwestii prawnych związanych z użytkowaniem działki i członkostwem w PZD. W tym numerze: „Nabycie prawa do działki po zmarłym działkowcu, a zbieg wniosków osób bliskich”, „Wykluczenie z walnego zebrania członka PZD”, „Zakaz ingerencji w infrastrukturę ROD”.

 Kontynuując temat zmian klimatu i wynikających z tego potrzeb odpowiednich działań, przybliżamy kwestie gromadzenia w ogrodach wody deszczowej – bardzo odpowiedniej dla roślin i pozwalającej ograniczyć koszty związane z nawadnianiem. W tym artykule skupiamy się na budowie własnego systemu do gromadzenia deszczówki. Doradzamy m.in., jakie dobierać elementy i jak je łączyć, aby w wydajny sposób zgromadzić czystą wodę w zbiornikach.

● Chcecie być na bieżąco? Czytajcie „Wiadomości”! „Tylko w działkowcu” znajdziecie aktualne informacje na temat wydarzeń w Związku i w ogrodach! W tym numerze: „Stanowisko KR PZD z 14 grudnia 2022 r. w sprawie znaczenia ustawy z dnia 13 grudnia 2013 r. o ROD dla ruchu ogrodnictwa działkowego w Polsce”, „XVII posiedzenie KR PZD”, „Owady zapylające, co możemy dla nich zrobić?”.

● W naszym społeczeństwie stale rośnie świadomość, że w trosce o zdrowie, niezbędne jest racjonalne odżywianie, ze znaczącym udziałem warzyw w codziennej diecie. Najlepiej, by były to produkty własne, które pozyskamy z upraw na działce. Zachęcamy do takich upraw i podajemy 5 istotnych, przemawiających za tym powodów!

Poza tym w numerze m.in.:

● Rady na czasie – cięcie drzew owocowych.

 Płodozmian w warzywniku na kolejny sezon.

● Polecamy śliwy odporne na szarkę.

 Sałata rzymska – najzdrowsza.

 Kalendarz prac pasiecznych w lutym.

● Polecamy pyszne i zdrowe potrawy z orientalnych strączkowych!

A oprócz tego porady ogrodnicze, gotowe projekty nasadzeń, artykuły o uprawie, pielęgnacji, ochronie roślin, zdrowym odżywianiu i ekologii oraz wiele innych interesujących tematów!

Pamiętaj! „działkowiec” to nie tylko cenna wiedza i klucz do sukcesu w uprawie działki, to również recepta na zdrowy styl życia!

Zapraszamy do lektury!