Zgodnie z art. 12 ustawy o rodzinnych ogrodach działkowych oraz § 7 Regulaminu ROD zamieszkiwanie na działkach w ROD jest bezwzględnie zabronione. Zarządy ROD realizując uchwałę Krajowego Zarządu PZD mają obowiązek przeciwdziałania temu zjawisku. Naruszenie zakazu może doprowadzić nie tylko do utraty w ostateczności prawa do działki z powodu naruszania ustawy o ROD, ale jak potwierdzają wydarzenia, które miały miejsce 5 lutego br. na terenie ROD „Kępa Potocka” także do pożarów, czyli zagrożenia ludzkiego zdrowia, życia oraz mienia.

Na terenie warszawskiego ogrodu doszło w sobotę do groźnego pożaru, który gasiły aż trzy zastępy straży pożarnej. W wyniku pożaru spłonęła altana, ale na szczęście nikt nie ucierpiał.  Można przypuszczać, iż w altanie przebywały osoby bezdomne, bowiem na terenie zniszczonej działki widoczne były butle z gazem, które prawdopodobnie służyły do doraźnego ogrzewania się. Na szczęście nie doszło do ich wybuchu, choć nie trudno wyobrazić sobie do jakich zniszczeń mogłoby dojść, w razie wybuchu. Poniżej zdjęcie obrazujące zniszczenia na wspomnianej działce:

Późną jesienią oraz zimą, gdy działkowcy opuszczają swoje działki i altany, na czas chłodów mogą się w nich „rozgościć” nieproszeni lokatorzy, czyli osoby bezdomne.  Jest to problem, z którym borykają się ogrody, szczególnie w dużych miastach. Zważywszy na to, iż działki nie są przeznaczone i przystosowane do zamieszkiwania i stałego przebywania zimą, jest to bardzo niebezpieczne zjawisko. Stwarza to ogromne ryzyko pożarów i innych wypadków, bardzo groźnych nie tylko dla mienia działkowców, ale głównie dla bezpieczeństwa przybywających na terenie ROD osób oraz jego otoczenia.

Należy podkreślić, że ROD są terenami użyteczności publicznej, na których nie można stawiać domów ani w nich zamieszkiwać, prowadzić działalności gospodarczej ani budować altan większych niż przewidują przepisy. Wielkość altany przewidziana w przepisach jest wystarczająca dla celów, którym ma służyć. Rodzinne ogrody działkowe nie pełnią funkcji mieszkalnych ze swej istoty. W ROD na okres zimowy najczęściej prąd i woda są odłączane (decyzją walnego zebrania), co pozwala uniknąć awarii. Nie można pominąć okoliczności, iż altany nie podlegają obowiązkowi odbiorów technicznych, a także nie posiadają  instalacji grzewczej, ani pieców. W związku z tym poważnym niebezpieczeństwem, które również prowadzi do pożarów, ale i zaczadzeń, jest dogrzewanie altan wadliwymi grzejnikami z wykorzystaniem agregatów prądotwórczych lub przy pomocy butli gazowych.

Na co zwrócić uwagę przed zimą

Należy podkreślić, że Polski Związek Działkowców nie jest instytucją pomocową dla osób, które dotknięte są problemem bezdomności ale wykazuje pełne zrozumienie dla ich trudnej sytuacji. Obowiązuje nas społeczna solidarność i sumienie, które nie pozwalają być obojętnymi wobec trudnej sytuacji innych, szczególnie zimą. Dlatego działkowcy powinni zwracać szczególną uwagę na los bezdomnych, bowiem niekiedy tylko zwrócona uwaga, jeden telefon wzywający pomoc, mogą uratować ludzkie życie lub zapobiec np. pożarowi.

Dlatego apelujemy do działkowców i zarządów ROD, aby reagowali, gdy dostrzegą obecność osób bezdomnych w ogrodzie. W takim przypadku należy niezwłocznie zgłosić ich obecności w ROD odpowiednim służbom. Takie działania mogą zapobiec wielu nieszczęściom, m.in. zmarznięciu osób bezdomnych, a także pożarom w ROD. Warto także,  na czas zimy zabrać z altan przedmioty niebezpieczne, mogące sprzyjać powstawaniu  pożarów (np. materiały łatwopalne, butle z gazem itp.).

Gdzie zgłosić problem

We wszystkich województwach co roku funkcjonariusze Policji (tel. 997 lub 112 z telefonów komórkowych), Straży Miejskiej (tel. 986) wraz z pracownikami Miejskich Ośrodków Pomocy Rodzinie przeprowadzają wspólne działania, w trakcie których sprawdzane są miejsca, gdzie mogą przebywać osoby samotne i bezdomne. Wśród miejsc, które odwiedzają, znajdują się ogrody działkowe. Mimo to, bezdomni często chowają się widząc taki patrol, a ich dalsze egzystowanie w altanach stwarza poważne niebezpieczeństwo. Bezdomnym pomocy udzielają Miejskie Ośrodki Pomocy Społecznej, a także funkcjonujące w większości miast schroniska, które przyjmują bezdomnych niezależnie od ilości łóżek i miejsca. Osobom ubogim, pozbawionym dachu nad głową pomagają też wolontariusze z organizacji pozarządowych, np. Towarzystwa Pomocy im. św. Brata Alberta ( http://www.bratalbert.org).

Maciej Aleksandrowicz

gł. specjalista ds. ogrodniczych

biuro Okręgu Mazowieckiego PZD