Kolejne setki tysięcy dla ogrodów 

Krajowy Zarząd PZD zakończył rok kolejnymi decyzjami finansowymi, które wprost pokazują, że wsparcie dla ROD jest rdzeniem działalności Związku.

To środki, które płyną do ogrodów regularnie, konsekwentnie i w realnej skali.

I ta skala robi wrażenie.

Świeże decyzje: ponad 260 tys. zł przyznane podczas jednego posiedzenia

W czasie ostatniego posiedzenia KZ PZD do ogrodów popłynęły kolejne środki:

  • 20 000 zł – ROD im. Kościuszki, Pyzdry, Okręg w Poznaniu (budowa siedziby)
  • 20 000 zł – ROD „Relaks I”, Żary, Okręg w Zielonej Górze (studnia głębinowa)
  • 19 200 zł – ROD „Malwa”, Trzcianka Okręg w Pile (modernizacja biura zarządu)
  • 7 380 zł – ROD im. Kościuszki, Prudnik, Okręg w Opolu (klęski żywiołowe)
  • 199 500 zł – ROD „Sielanka”, Grudziądz, Okręg w Toruniu (budowa sieci wodociągowej)

Łącznie: 266 080 zł przyznane w jednym pakiecie decyzji.

To czyste inwestycje w bezpieczeństwo infrastruktury, obsługę działkowców, warunki pracy zarządów i stabilność ogrodów.

A to dopiero wierzchołek całorocznego wsparcia.

W tym roku do ogrodów trafiły miliony.

W poprzednich tygodniach Krajowy Zarząd PZD uruchomił już:

  • 34 dotacje – 846 157 zł,
  • 14 pożyczek – 1 111 260 zł,

co daje łącznie niemal 2 miliony zł w zaledwie dziewięć tygodni.

A przecież to tylko część całości.

Fundusz Samopomocowy – ponad 6,1 mln zł dla ogrodów w jednym roku

Fundusz Rozwoju ROD – ponad 1,2 mln zł w dotacjach

Te środki modernizują ogrody: wodociągi, instalacje elektryczne, domy działkowca, ogrodzenia, alejki.

Fundusz budowy siedzib – 25 ROD ze wsparciem na 433 550 zł

Nowe i modernizowane siedziby zarządów to lepsza organizacja pracy całych ogrodów.

Fundusz klęsk żywiołowych – ponad 2,6 mln zł dla ogrodów w trudnych sytuacjach

23 ogrody otrzymały pomoc w wysokości 2 643 000 zł, w tym ROD im. Kościuszki w Prudniku — łącznie już 446 998 zł.

To wsparcie, które pozwala odbudować się po zalaniach, wichurach i innych zdarzeniach losowych.

Co mówi ta skala środków?

PZD nie „obiecuje wspierać ogrody”. PZD ogrody wspiera. Systemowo. Rok po roku.

Jeśli spojrzymy na same liczby z 2025 r., obraz jest jasny:

  • ponad 6,1 mln zł – pożyczki,
  • ponad 1,2 mln zł – dotacje z Funduszu Rozwoju ROD,
  • 433 tys. zł – siedziby zarządów,
  • ponad 2,6 mln zł – klęski żywiołowe,
  • blisko 2 mln zł – decyzje z ostatnich tygodni,
  • 266 tys. zł – najnowsze decyzje KZ PZD.

To ponad 10 milionów złotych, które w ciągu roku zasiliły ogrody działkowe.

Tak wygląda realne wsparcie.

Tak działa system, który został zbudowany po to, aby ROD mogły rozwijać się bezpiecznie i stabilnie.

I to wsparcie będzie kontynuowane

KZ PZD zapowiada kontynuację udzielania środków w 2026 roku — na modernizacje, inwestycje infrastrukturalne, bezpieczeństwo ogrodów oraz odbudowę po zdarzeniach atmosferycznych.

To właśnie ta konsekwencja i skala finansowania odróżnia PZD od wszystkich innych form organizacyjnych.

I to ona sprawia, że ogrody nie tylko istnieją — ale mają realną przyszłość.

Marta Lewandowska

st. Inspektor ds. terenowo-prawnych WGG PZD

Likwidacje ROD to jedna z najtrudniejszych procedur. PZD konsekwentnie zabezpiecza interesy działkowców 

Likwidacje ROD to jedna z najtrudniejszych procedur. PZD konsekwentnie zabezpiecza interesy działkowców 

Procedury dotyczące zmian w terenach zajmowanych przez rodzinne ogrody działkowe należą do najbardziej skomplikowanych postępowań prowadzonych w strukturach PZD. Wymagają dokładnej analizy dokumentów, sprawdzenia podstaw prawnych i oceny skutków dla działkowców, a każdy etap musi być przeprowadzony zgodnie z ustawą o ROD. To procesy, w których nie ma miejsca na pomyłki, dlatego tak ważne jest profesjonalne wsparcie i nadzór Związku

Likwidacje terenów ROD – nawet te obejmujące niewielkie fragmenty – należą do najbardziej wymagających działań w całym systemie PZD. Najtrudniejsze są oczywiście sytuacje, gdy na danym obszarze znajdują się użytkowane działki. Czasem, przy inwestycjach celu publicznego, likwidacji nie da się uniknąć, jednak kluczowe jest to, że każda taka procedura musi zostać przeprowadzona w pełnej zgodności z ustawą o ROD. To oznacza obowiązek wypłaty odszkodowań dla działkowców za ich nasadzenia i urządzenia, rekompensat dla PZD za majątek ogrodu oraz – tam, gdzie jest to wymagane – zapewnienie nieruchomości zamiennej na odtworzenie ogrodu. Związek czuwa nad tym na każdym etapie, tak aby żadna osoba ani ogród nie ponieśli strat wynikających z niewłaściwie przeprowadzonej procedury.

Skomplikowane procedury – najwyższa staranność

Likwidacje w ROD to zawsze proces złożony i długotrwały. Może minąć wiele lat zanim dojdzie do porozumienia. Każda sprawa — niezależnie od powierzchni — wymaga:

  • sprawdzenia podstaw prawnych,
  • analizy dokumentów,
  • oceny skutków dla działkowców,
  • kontrolowania działań podmiotu likwidującego,
  • dopilnowania wszystkich ustawowych warunków likwidacji.

To nie są procedury, które można uprościć ani przyspieszyć — ich poprawność chroni działkowców i Związek.

Sprawy rozpatrywane przez KZ PZD – likwidacje wyłącznie na cele publiczne

Podczas posiedzenia 17 grudnia 2025 r. Krajowy Zarząd PZD analizował kilka postępowań likwidacyjnych, których podstawą były inwestycje celu publicznego:

  • rozbudowa cmentarza komunalnego – ROD „Tulipan” w Przemyślu,
  • rozbudowa parku miejskiego – ROD „Ogrodnik” w Radomiu,
  • budowa ciągu pieszo-rowerowego – ROD „Mazowsze” w Mińsku Mazowieckim.

Dodatkowo Krajowy Zarząd PZD rozpatrywał sprawę zwrotu właścicielowi terenu przynależnego do ROD „Ilwa” w Iłowej. W praktyce na tym obszarze nie funkcjonował ogród – grunt nie był zagospodarowany i nie był użytkowany przez działkowców. Tego typu postępowania, dotyczące zwrotu terenów faktycznie niewykorzystywanych jako ROD, stanowiły w 2025 r. najliczniejszą grupę likwidacji. Mimo że nie obejmują one realnie użytkowanych działek, również wymagają zachowania pełnej procedury i oceny zgodności z ustawą, a więc nadzoru PZD.

Łączna powierzchnia wszystkich obszarów objętych procedurami wynosiła 4,9618 ha.

„Mała likwidacja” nie istnieje

Choć każdy z tych przypadków dotyczył innej sytuacji, jedno pozostaje wspólne: procedura likwidacji, nawet przy niewielkim obszarze, jest zawsze skomplikowana i wymaga pełnego zaangażowania Okręgu oraz KZ PZD. Procedura zawsze musi zawierać:

  • odszkodowania dla działkowców za ich nasadzenia i infrastruktury,
  • odszkodowanie dla PZD za majątek niepodlegający odtworzeniu,
  • zapewnienie nieruchomości zamiennej lub rekompensaty za jej brak,
  • formalne zakończenie postępowania i przekazanie terenu,
  • doprowadzenie pozostałej części ROD do pełnej wartości użytkowej.

Profesjonalne wsparcie Okręgu na każdym etapie

Postępowania likwidacyjne są na tyle złożone, że wymagają stałej obecności i doświadczenia struktur PZD. Dlatego to właśnie Okręg wspiera ogród od pierwszej informacji o planowanej inwestycji aż do zakończenia procedury.

W praktyce oznacza to:

  • analizę dokumentów i podstaw prawnych,
  • uczestnictwo w rozmowach z podmiotem likwidującym,
  • czuwanie nad spełnieniem warunków odszkodowawczych,
  • pilnowanie, aby wszystkie etapy przebiegały zgodnie z ustawą o ROD.

Takie wsparcie jest kluczowe — zarządy ROD działają społecznie i nie muszą samodzielnie mierzyć się z tak skomplikowanymi procedurami. Rolą Okręgu i całego PZD jest prowadzić ogród przez ten proces w sposób bezpieczny i uporządkowany, z pełnym poszanowaniem praw działkowców.

Procedury likwidacyjne to obszar, w którym doświadczenie ma znaczenie

Procedury likwidacyjne wymagają znajomości wielu ustaw:

  • o rodzinnych ogrodach działkowych,
  • o gospodarce nieruchomościami,
  • specustaw drogowych, kolejowych i innych.

To obszar, w którym nie ma miejsca na błędy — każdy z nich może oznaczać realne straty dla ludzi i ogrodu. Dlatego pracownicy PZD czuwają nad każdym etapem postępowania.

Związek:

  • analizuje dokumenty,
  • weryfikuje stan prawny,
  • prowadzi negocjacje,
  • egzekwuje spełnienie warunków ustawowych,
  • uczestniczy w całym procesie – aż do przekazania terenu i odtworzenia części ogrodu.

Sandra Dużmańska

st. Inspektor  ds. terenowo-prawnych JK PZD 

Stabilność, prawo, bezpieczeństwo. Krajowy Zarząd PZD porządkuje kluczowe sprawy ogrodów

Stabilność, prawo, bezpieczeństwo. Krajowy Zarząd PZD porządkuje kluczowe sprawy ogrodów

Stabilne tytuły prawne to fundament funkcjonowania ogrodów. Dlatego podczas posiedzenia 17 grudnia Krajowy Zarząd PZD podjął decyzje, które porządkują status ROD, regulują relacje z instytucjami oraz eliminują potencjalne ryzyka prawne. Każda z uchwał przekłada się na konkretne korzyści dla ogrodów i większe bezpieczeństwo działkowców.

Podczas posiedzenia 17 grudnia 2025 r. Krajowy Zarząd Polskiego Związku Działkowców podjął szereg decyzji dotyczących tytułów prawnych do gruntów zajmowanych przez ROD. Każda z nich dotyczy innej sytuacji, innego ogrodu i innych potrzeb — ale wszystkie mają wspólny mianownik: zapewnienie porządku prawnego, bezpieczeństwa działkowców i stabilności funkcjonowania ogrodów.

To właśnie na takim zapleczu profesjonalizmu opiera się działanie Związku. PZD nie tylko reaguje na bieżące sprawy — systematycznie porządkuje stan prawny ogrodów, usuwa ryzyka i zabezpiecza ich przyszłość.

Przykład 1: Gdańsk — od ogrodu czasowego do pełnej ochrony

ROD „Przytorze” w Gdańsku funkcjonował jako ogród czasowy od 1982 roku. Taki status oznaczał lata niepewności: brak gwarancji trwałości, większą podatność na decyzje właściciela gruntu, ograniczoną stabilność dla działkowców.

Po uzyskaniu przez PZD decyzji Prezydenta Miasta Gdańska potwierdzającej prawo użytkowania, Krajowy Zarząd:

  • zmienił status ogrodu z czasowego na stały,
  • wpisał go do Rejestru ROD jako ogród stały,
  • zobowiązał Okręg do ujawnienia prawa użytkowania w księdze wieczystej.

Dla 66 działkowców oznacza to jedno: realną ochronę prawną i bezpieczeństwo na lata.

Przykład 2: Żory — profesjonalne zabezpieczenie inwestycji energetycznej

Przebudowa linii 110 kV w ROD „Pod Kasztanami” to sytuacja, w której potrzebne są decyzje o dużej odpowiedzialności. Każdy błąd mógłby skutkować stratami dla ogrodu lub naruszeniem jego interesów.

Dlatego Krajowy Zarząd:

  • po analizie dokumentów,
  • przy opinii Okręgu Śląskiego i zarządu ROD,

wyraził zgodę na ustanowienie służebności przesyłu na rzecz TAURON Dystrybucja, określając precyzyjnie zakres służebności i obowiązek naprawy szkód.

To przykład działań, które wymagają wiedzy prawnej, doświadczenia i kontroli nad procesem.

Ogród nie został pozostawiony sam — PZD chroni jego interesy w relacji z dużą spółką energetyczną.

Przykład 3: Szczecin — porządkowanie ksiąg wieczystych po podziałach nieruchomości

W dwóch kolejnych sprawach Krajowy Zarząd wykonał działania, które z punktu widzenia prawnika są rutynowe, a z punktu widzenia ogrodu — kluczowe dla uniknięcia problemów w przyszłości.

  • Bezciężarowe odłączenie działek niebędących częścią ROD „1000-lecia Państwa Polskiego”, mimo wcześniejszego obciążenia prawem użytkowania PZD.
  • Wykreślenie prawa użytkowania z działki, do której PZD nie ma już faktycznego tytułu.

Pozostawienie błędnego wpisu w księdze wieczystej tworzy ryzyko, które może ujawnić się dopiero po latach — przy sporze, inwestycji, sprzedaży czy kontroli.

Dlatego PZD takie wpisy usuwa. To praca niewidoczna dla działkowców, ale absolutnie fundamentalna.

PZD prowadzi realną, stałą, choć nie zawsze widoczną  ochronę prawną ogrodów.

  • Analizuje dokumenty.
  • Wyjaśnia sytuacje własnościowe.
  • Porządkuje księgi wieczyste.
  • Reaguje w sprawach inwestycji energetycznych.
  • Zabezpiecza ogrody przed przyszłymi ryzykami.
  • Wzmacnia tytuły prawne tam, gdzie to możliwe.

Porządek prawny to fundament bezpieczeństwa ogrodów

Dzięki takim uchwałom ROD mają:

  • stabilność tytułu prawnego,
  • ochronę przed nieuzasadnionymi roszczeniami,
  • kontrolę nad zmianami na nieruchomościach,
  • pewność w kontaktach z instytucjami i dużymi inwestorami,
  • czyste księgi wieczyste,
  • uporządkowane statusy ogrodów.

To właśnie jest profesjonalizm PZD w praktyce:

szczegółowa, konsekwentna praca prawna, której efekty będą widoczne przez lata.

A. Grunt- Mejer

st. Inspektor ds. terenowo-prawnych JK PZD 

Komunikat Krajowego Zarządu Polskiego Związku Działkowców w sprawie wytycznych dla zarządów i komisji rewizyjnych ROD w sprawie przeprowadzenia walnych zebrań sprawozdawczych i konferencji delegatów w ROD w bieżącej kadencji oraz wzorów dokumentów do przeprowadzenia walnych zebrań sprawozdawczych oraz koferencji delegatów w ROD

Komunikat Krajowego Zarządu Polskiego Związku Działkowców w sprawie wytycznych dla zarządów i komisji rewizyjnych ROD w sprawie przeprowadzenia walnych zebrań sprawozdawczych i konferencji delegatów w ROD w bieżącej kadencji oraz wzorów dokumentów do przeprowadzenia walnych zebrań sprawozdawczych oraz koferencji delegatów w ROD

Krajowy Zarząd PZD w dniu 17 grudnia 2025 roku uchwałą nr 547/2025 przyjął wytyczne dla zarządów i komisji rewizyjnych ROD w sprawie przeprowadzenia walnych zebrań sprawozdawczych i konferencji delegatów w ROD w bieżącej kadencji oraz wzorów dokumentów do przeprowadzenia tych zebrań.

Podstawą prawną „Wytycznych…” są przepisy nowego Statutu PZD, uchwalonego przez XV Krajowy Zjazd Delegatów Polskiego Związku Działkowców w dniu 4 grudnia 2024 roku. Przepisy te weszły w życie z dniem 16 kwietnia 2025 r., wprowadzając istotne zmiany w funkcjonowaniu Związku, które bezpośrednio wpływają na procedurę przeprowadzania WZ w ROD.

Wytyczne …” będą obowiązywać aż do kampanii sprawozdawczo-wyborczej w ROD, która z uwagi na wprowadzenie w § 38 ust. 1 Statutu PZD 5-letniej kadencji, będzie miała miejsce w roku 2029. 

Razem z wytycznymi Krajowy Zarząd PZD przyjął wzory dokumentów, czyli projekty uchwał, wniosków zarządu ROD na walne zebrania, regulaminu walnego zebrania/konferencji delegatów, projekty protokołów komisji walnego zebrania i inne do wykorzystania przy organizacji i podczas posiedzenia.

Krajowy Zarząd PZD konsultował wytyczne z okręgami i uzyskały bardzo wysoką ocenę. Prosimy o zastosowanie ich w praktyce z Waszym ogrodzie.

Zastosowanie „Wytycznych…” i wzorów dokumentów znacznie ułatwi organizację i odbycie walnego zebrania w roku 2026, 2027 i 2028 i zapewni zgodne z obowiązującymi przepisami jego przeprowadzenie. Wytyczne wskazują także wszystkie konieczne działania po odbyciu walnego zebrania, które należą do obowiązków zarządu ROD. 

Wytyczne dla zarządów i komisji rewizyjnych ROD w sprawie przeprowadzenia walnych zebrań sprawozdawczych i konferencji delegatów w ROD w bieżącej kadencji oraz wzorów dokumentów do przeprowadzenia tych zebrań zostaną niezwłocznie przekazane w formie elektronicznej na oficjalne skrzynki e-mailowe wszystkich zarządów ROD założonych przez Jednostkę Krajową PZD.

Dodatkowo Krajowy Zarząd PZD wydrukuje na swój koszt broszurę  w formacie A4 zawierającą:

1)    Wytyczne w sprawie przeprowadzenia walnych zebrań sprawozdawczych i konferencji delegatów w ROD w bieżącej kadencji organów PZD oraz wzorów druków do przeprowadzania tych zebrań przyjęte uchwałą nr  574/2025 Krajowego Zarządu PZD z dnia 17 grudnia 2025 r.,

2)    Wytyczne w sprawie sporządzania sprawozdań finansowych ROD na lata 2025-2029 wraz z załącznikami przyjęte uchwałą nr 543/2025 Krajowego Zarządu PZD z dnia 20 listopada 2025 r.,

3)    Wytyczne do opracowania preliminarzy finansowych ROD na lata 2025-2029 wraz z załącznikami przyjęte uchwałą nr 544/2025  Krajowego Zarządu PZD z dnia  20 listopada 2025 r.

Broszury zostaną dostarczone do ROD na początku roku 2026 i będą przeznaczone dla zarządów ROD i komisji rewizyjnych.

 Krajowy Zarząd PZD zgodnie z oczekiwaniami zarządów ROD, planuje wydruk  zawiadomień na walne zebrania (konferencje delegatów) w formie kartek pocztowych.  Po określeniu zapotrzebowania przez Okręgi PZD, zawiadomienia zostaną wydrukowane i przekazane do biur okręgów, skąd zarządy ROD będą mogły odbierać odpowiednią do ilości członków PZD w swoim ROD liczbę zawiadomień. Druki zawiadomień są bezpłatne dla ROD. Koszty wydruku i dystrybucji pokrywa Krajowy Zarząd PZD.

Krajowy Zarząd

Polskiego Związku Działkowców

Warszawa, dnia 17 grudnia 2025 r.

Polski Związek Działkowców – dziedzictwo narodowe, które wymaga naszej ochrony

Polski Związek Działkowców – dziedzictwo narodowe, które wymaga naszej ochrony

Polski Związek Działkowców nie jest zwykłym „operatorem terenów zielonych”. To efekt ponad stuletniego rozwoju ruchu działkowego w Polsce, zakorzenionego w doświadczeniach społecznych, historycznych i kulturowych kolejnych pokoleń.
Ogrody działkowe – a wraz z nimi PZD – wyrastały z potrzeby samopomocy, solidarności i odbudowy więzi społecznych w czasach niedostatku, wojen i gwałtownych przemian ustrojowych. Dziś, gdy pojawiają się podmioty komercyjne proponujące odpłatne „zarządzanie ogrodami”, warto jasno powiedzieć: PZD nie jest reliktem przeszłości, lecz elementem dziedzictwa narodowego, który wymaga ochrony, a nie prywatyzacji.

Historyczna ciągłość i społeczna misja.

Ruch działkowy w Polsce rozwijał się od okresu międzywojennego jako odpowiedź na realne potrzeby społeczne: bezpieczeństwo żywnościowe, zdrowie publiczne, wypoczynek pracowników miast.
Kluczowym momentem było zjednoczenie rozproszonych stowarzyszeń i towarzystw działkowych w 1927 roku.
Z inicjatywy działaczy z Poznania zwołano zjazd, który doprowadził do założenia Związku Towarzystw Ogrodów Działkowych Rzeczypospolitej Polskiej.

Przyjęto wówczas dewizę: „Miasta budują ogrody działkowe, Towarzystwa je administrują, a Państwo ochrania„.

Związek działał bardzo prężnie, przyczyniając się do znacznego wzrostu liczby ogrodów i działek. O ile w 1918 roku istniało zaledwie 19 ogrodów, o tyle w 1937 roku było ich już 421, liczących ponad 48 tysięcy działek.

W 1935 roku w Poznaniu odbył się V Międzynarodowy Kongres Działkowców, co świadczyło o wysokiej ocenie polskiego ruchu na arenie europejskiej.
Prowadzono aktywną działalność wydawniczą (np. miesięcznik „Działka i Osiedle”) i edukacyjną, zatrudniając instruktorów ogrodnictwa.

W czasie II wojny światowej działki dosłownie ratowały życie, a w okresie powojennym i w PRL były jednym z nielicznych obszarów oddolnej aktywności obywatelskiej, opartej na wspólnocie, a nie na zysku.

Polski Związek Działkowców, powołany w 1981 r., przejął odpowiedzialność za ochronę tej idei w skali ogólnopolskiej. Niezależnie od ocen poszczególnych okresów historycznych, PZD zapewnił ciągłość organizacyjną, bez której znaczna część ogrodów po 1989 r. zostałaby bezbronna wobec presji inwestycyjnej i chaosu własnościowego.

To właśnie ta ciągłość – rzadko spotykana w polskich realiach – czyni z PZD instytucję o charakterze dziedzictwa społecznego.

Samorządność zamiast modelu klient–usługodawca.

Fundamentem PZD jest samorządność działkowców. Ogrody nie są „zarządzane” przez zewnętrzny podmiot, lecz prowadzone przez samych użytkowników, którzy:

  • wybierają swoje władze,
  • decydują o składkach i inwestycjach,
  • ponoszą wspólną odpowiedzialność za teren.

Korzyści z tego modelu zarządzania dostrzeżono już w 1939 roku kiedy wydano broszurę o historii ogrodów działkowych w Polsce z okazji 10-lecia powstania Związku Towarzystw Ogrodów Działkowych. Napisano w niej:
Albowiem akcja ogrodów działkowych (…),to nie tylko zapewnienie kawałka ziemi dla uprawy produktów żywnościowych rodzinom zamieszkałym w większych skupieniach, lecz jest to ponadto oparcie się rzesz pracowniczych o własną, na zdrowych podstawach działającą organizację, tworzącą zbiorowisko, w którym działkowiec nabywa takie cechy dodatnie jak: wyrobienie obywatelskie i społeczne..”

Model proponowany przez komercyjne firmy oznacza fundamentalną zmianę filozofii: działkowiec przestaje być współgospodarzem, a staje się klientem. W miejsce wspólnoty pojawia się umowa, w miejsce odpowiedzialności – faktura, a w miejsce długofalowej troski o ogród – rachunek ekonomiczny.

Krótko mówiąc: ogród działkowy przestaje być dobrem wspólnym, a zaczyna być produktem.

Firmy oferujące odpłatne zarządzanie ogrodami działkowymi działają w oparciu o logikę zysku. To nie jest zarzut – to fakt. Problem polega na tym, że:

  • Zysk musi się pojawić – a więc koszty poniosą działkowcy.
  • Decyzje będą podporządkowane efektywności finansowej, nie interesowi społecznemu.
  • Zniknie bufor ochronny, jaki daje duża, ogólnopolska organizacja w sporach z samorządami, deweloperami czy właścicielami gruntów.
  • Ogrody staną się łatwiejszym obiektem do „restrukturyzacji”, czyli w praktyce – do likwidacji lub przekształceń.

Historia ostatnich 30 lat pokazuje jasno: tam, gdzie ogrody były słabe organizacyjnie, znikały najszybciej.

Polski Związek Działkowców pełni funkcję, której nie jest w stanie przejąć żadna firma:

  • reprezentuje interesy działkowców w procesie legislacyjnym,
  • posiada know-how prawne i organizacyjne budowane przez dekady,
  • zapewnia jednolite standardy ochrony ogrodów w całym kraju,
  • działa non profit, reinwestując środki w strukturę ogrodów.

To nie przypadek, że mimo ogromnej presji urbanistycznej w Polsce wciąż istnieją tysiące rodzinnych ogrodów działkowych. Bez PZD wiele z nich byłoby dziś osiedlami, parkingami albo „terenami inwestycyjnymi o wysokim potencjale”.

Dziedzictwo narodowe – w nowoczesnym rozumieniu

Dziedzictwo narodowe to nie tylko zabytki i muzea. To również:

  • utrwalone formy samoorganizacji społecznej,
  • tradycje wspólnotowe,
  • modele współdziałania oparte na solidarności, a nie na kapitale.

Polski Związek Działkowców jako ogólnopolskie stowarzyszenie ogrodowe spełnia te kryteria w pełni. Jest żywym dziedzictwem – używanym, rozwijanym i przekazywanym kolejnym pokoleniom.

Komercjalizacja Rodzinnych Ogrodów Działkowych oznaczałaby utratę sensu, a nie tylko zmianę zarządcy.

W czasach, gdy niemal każdą sferę życia próbuje się zamienić w usługę abonamentową, ogrody działkowe pozostają jednym z ostatnich bastionów autentycznej wspólnoty. Polski Związek Działkowców – z całym swoim bagażem historii – jest jej strażnikiem.

Można dyskutować o reformach czy modernizacji. To zdrowe i potrzebne. Ale oddanie ogrodów w ręce podmiotów komercyjnych byłoby krokiem nie w stronę nowoczesności, lecz w stronę utraty tego co osiągnięto w 1927 roku poprzez zjednoczenie Towarzystw Ogrodów Działkowych w jeden, ogólnopolski Związek.

Filip Roman

starszy instruktor ds. ogrodniczych – Okręg Podlaski