Obciążenie działkowca kosztami obcięcia przez firmę zewnętrzną gałęzi przechodzących na teren ogólny ROD.

Obciążenie działkowca kosztami obcięcia przez firmę zewnętrzną gałęzi przechodzących na teren ogólny ROD.

Stosownie do § 55 ust. 1, 2 i 3 regulaminu ROD działkowiec zobowiązany jest do cięcia i prześwietlania drzew oraz krzewów owocowych i ozdobnych w taki sposób, aby gałęzie nie przekraczały granic działki. W razie niedopełnienia obowiązku określonego wyżej, użytkownik sąsiedniej działki może obciąć przechodzące gałęzie, o ile wcześniej wyznaczył sąsiadowi odpowiedni termin do ich usunięcia. Uprawnienie powyższe przysługuje również zarządowi ROD, gdy gałęzie przechodzą na teren ogólny ROD.

W przypadku gdy działkowiec pomimo pisemnego wezwania do uporządkowania terenu działki rodzinnej m.in. poprzez obcięcie gałęzi przechodzących na teren ogólny ROD nie uporządkuje swojej działki zarząd ROD jest uprawniony do obcięcia gałęzi  przechodzących na teren ogólny ROD. W tym celu zarząd ROD może powierzyć wykonanie tej czynności firmie zewnętrznej, a kosztami przedmiotowej usługi obciążyć działkowca. Należy jednak zauważyć, że powyższe koszty nie mogą być nadmierne, ale powinny odpowiadać przeciętnym kosztom tego rodzaju usług w rejonie, gdzie zlokalizowany jest dany ROD. Jednocześnie w pisemnym wezwaniu działkowca do uporządkowania działki rodzinnej należy uprzedzić działkowca, że w przypadku nie obcięcia gałęzi przechodzących na aleje ogrodowe w wyznaczonym terminie zarząd ROD powierzy wykonanie tej czynności firmie zewnętrznej a kosztami tej usługi obciąży działkowca.

Radca prawny – Robert Żychliński

Zabudowa przy wejściu do ROD skrzynki z kluczem do bramy wjazdowej dla służb ratowniczych.

Zabudowa przy wejściu do ROD skrzynki z kluczem do bramy wjazdowej dla służb ratowniczych.

Zgodnie z zapisem § 72 pkt 1 statutu PZD zarząd ROD prowadzi sprawy ROD polegające na realizacji zadań koniecznych do zapewnienia bieżącego funkcjonowania ROD (sprawy zwykłego zarządu), a w szczególności realizuje obowiązki wynikające z prawa powszechnie obowiązującego, w tym przepisów podatkowych i regulujących kwestie porządku i czystości. Stosownie do zapisu § 22 ust.1 i 2 regulaminu ROD zarząd ROD obowiązany jest do działania na rzecz bezpieczeństwa w ROD. W tym celu zarząd ROD przedstawia walnemu zebraniu ROD propozycje dotyczące zapewnienia bezpieczeństwa na terenie ROD. Propozycje, o których mowa wyżej, uwzględniają w szczególności możliwość monitorowania ROD, jego ochrony we własnym zakresie lub przez posiadający koncesję podmiot, budowy urządzeń służących bezpieczeństwu (oświetlenie, łączność), a także współpracę z organami porządkowymi.

 Powyższe przepisy związkowe nakładają na zarząd ROD obowiązek podejmowania działań dotyczących zapewnienia bezpieczeństwa na terenie ROD i wymieniają przykładowo rodzaje takich działań. Niewątpliwie kwestia zabudowy przy wejściu do ROD skrzynki z kluczem do bramy wjazdowej dla służb ratowniczych (np. pogotowia ratunkowego, straży pożarnej) realizuje cele bezpieczeństwa na terenie ROD.

Zatem organy ROD (zarząd ROD, Walne Zebranie) mogą zdecydować o zabudowie przy wejściu do ROD skrzynki z kluczem do bramy wjazdowej dla służb ratowniczych (np. pogotowia ratunkowego, straży pożarnej). Działania takie są zgodne z przepisami związkowymi.

Radca prawny – Robert Żychliński

Gromadzenie przez ROD danych osobowych działkowca (członka PZD).

Gromadzenie przez ROD danych osobowych działkowca (członka PZD).

Zgodnie z art. 6 ust. 1 lit b), c), d) i f) rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE (ogólne rozporządzenie o ochronie danych, RODO) – przetwarzanie danych osobowych jest zgodne z prawem, jeżeli jest niezbędne do wykonania umowy, której stroną jest osoba, której dane dotyczą, lub do podjęcia działań na żądanie osoby, której dane dotyczą, przed zawarciem umowy, jest niezbędne do wypełnienia obowiązku prawnego ciążącego na administratorze, jest niezbędne do ochrony żywotnych interesów osoby, której dane dotyczą, lub innej osoby fizycznej, jest niezbędne do celów wynikających z prawnie uzasadnionych interesów realizowanych przez administratora lub przez stronę trzecią, z wyjątkiem sytuacji, w których nadrzędny charakter wobec tych interesów mają interesy lub podstawowe prawa i wolności osoby, której dane dotyczą, wymagające ochrony danych osobowych, w szczególności gdy osoba, której dane dotyczą, jest dzieckiem.

W świetle obowiązujących przepisów RODO Rodzinny Ogród Działkowy może gromadzić dane osobowe działkowca (członka PZD), w szczególności nr PESEL, nr dowodu osobistego itp. Podstawę prawną przetwarzania danych osobowych działkowców (członków PZD) stanowi art. 6 ust. 1 lit b) RODO (umowa dzierżawy działkowej oraz statut PZD), art. 6 ust. 1 lit c) RODO (obowiązek prawny administratora), art. 6 ust. 1 lit d) RODO (ochrona żywotnych interesów działkowca lub osoby trzeciej), art. 6 ust. 1 lit f) RODO (prawnie uzasadnione interesy administratora lub osoby trzeciej, tj. konieczność realizacji praw i obowiązków wynikających z umowy dzierżawy działkowej lub stosunku członkostwa w PZD).

Celem przetwarzania danych osobowych działkowca (członka PZD) jest realizacja umowy dzierżawy działkowej, prowadzenie ROD i realizacja stosunku członkostwa w PZD. Podanie danych osobowych przez działkowca (członka PZD) jest obowiązkowe, a konsekwencją niepodania tych danych jest brak możliwości realizacji umowy dzierżawy działkowej czy stosunku członkostwa w PZD, działkowiec (członek PZD) ponosi odpowiedzialność za skutki niepodania danych osobowych, które mogły mieć wpływ na decyzje organów (przede wszystkim zarządu)  ROD związane z prawem do działki. Niepodanie danych osobowych może więc ostatecznie prowadzić do odmowy zatwierdzenia przeniesienia prawa do działki, odmowy zawarcia umowy dzierżawy działkowej, wypowiedzenia umowy dzierżawy działkowej, odmowy nadania członkostwa PZD lub utraty tego członkostwa.

Radca prawny – Robert Żychliński

„Pełnomocnictwo” do reprezentowania działkowca we wszystkich sprawach dotyczących działki rodzinnej – opiekun działki.

„Pełnomocnictwo” do reprezentowania działkowca we wszystkich sprawach dotyczących działki rodzinnej – opiekun działki.

Zgodnie z § 79 ust. 1 i 2 regulaminu ROD w uzasadnionych przypadkach (np. długotrwała choroba) zarząd ROD może wyrazić zgodę – na wniosek działkowca – na ustanowienie opiekuna działki na okres do dwóch lat. Odpowiedzialność za skutki opieki ponosi działkowiec, w imieniu którego działa opiekun.

Przepisy związkowe (np. statut PZD, regulamin ROD) nie przewidują możliwości upoważnienia innych osób do podejmowania decyzji dotyczących działki rodzinnej. Jednakże w sytuacji nieużytkowania działki rodzinnej przez dłuższy okres czasu możliwe jest ustanowienie opiekuna działki. Regulamin ROD nie wskazuje w jakiej formie powinien być przedstawiony wniosek o ustanowienie opiekuna działki – w formie ustnej czy pisemnej. Dla celów dowodowych wiosek taki powinien zostać sporządzony w formie pisemnej.

Organem właściwym do podjęcia w tym względzie decyzji jest zarząd ROD, który podejmuje decyzję o ustanowieniu opiekuna działki biorąc pod uwagę zaistniałe okoliczności np.: długotrwała choroba lub istotne sprawy osobiste działkowca. Decyzja taka jest podejmowana w formie uchwały. Opiekun działki może być ustanowiony na okres nieprzekraczający dwóch lat. Funkcja opiekuna działki oznacza wykonywanie obowiązków za działkowca w czasie jego nieobecności, użytkowanie działki i sprawowanie nad nią opieki (nie dotyczy spraw członkostwa w PZD, np. udziału w walnym zebraniu za działkowca).

Pomimo tego, że przepisy prawa cywilnego dopuszczają możliwość działania poprzez pełnomocnika, to z uwagi na charakter dzierżawy działkowej oraz przepisy wewnętrzne PZD właściwe będzie wystąpienie przez działkowca z wnioskiem o ustanowienie opiekuna działki rodzinnej.

Radca prawny – Robert Żychliński

Zasady używania prywatnych samochodów do celów służbowych (w jazdach lokalnych) przez członków Zarządu ROD

Zasady używania prywatnych samochodów do celów służbowych (w jazdach lokalnych) przez członków Zarządu ROD

Kwestię podróży służbowych oraz zasad rozliczania kosztów używania do celów służbowych prywatnych samochodów osobowych w PZD regulują uchwała nr 35/2014 Prezydium Krajowej Rady Polskiego Związku Działkowców z dnia 12 lutego 2014 r. w sprawie obowiązujących w PZD zasad dotyczących odbywania podróży służbowych członków organów PZD oraz uchwała nr 32/2015 Prezydium Krajowej Rady Polskiego Związku Działkowców z dnia 28 stycznia 2015 r. w sprawie ustalania i zasad zwrotu kosztów używania do celów służbowych samochodów osobowych niebędących własnością Polskiego Związku Działkowców.

Zgodnie z zapisem § 1 ust. 1 i 2 oraz § 2 uchwały nr 32/2015 Prezydium Krajowej Rady Polskiego Związku Działkowców z dnia 28 stycznia 2015 r. w sprawie ustalania i zasad zwrotu kosztów używania do celów służbowych samochodów osobowych niebędących własnością Polskiego Związku Działkowców – cele służbowe Polskiego Związku Działkowców mogą być zaspokojone przy użyciu samochodów osobowych niebędących własnością Polskiego Związku Działkowców. Prywatne samochody do celów służbowych mogą być używane do jazd lokalnych (w granicach administracyjnych miasta i gminy) i podróży służbowych odbywanych poza miejscowość, w której znajduje się siedziba jednostki organizacyjnej PZD. O limit kilometrów może ubiegać się dyrektor, z-ca dyrektora, kierownik biura okręgu, główny księgowy okręgu zatrudniony na podstawie umowy o pracę, Prezes OZ, który pełni funkcję społecznie i nie pobiera świadczenia pieniężnego z tytułu działania w organie PZD, w szczególnie uzasadnionych przypadkach pracownik biura okręgu zatrudniony  w biurze na podstawie umowy o pracę.

Należy zwrócić uwagę na zapisy uchwały nr 5/XXV/2018 Krajowej Rady Polskiego Związku Działkowców z dnia 5 grudnia 2018 r. w sprawie zasad wynagradzania za czynności wykonywane w związku z pełnioną funkcją w rodzinnych ogrodach działkowych przewidujące możliwość wynagrodzenia członków Zarządów ROD w formie świadczeń pieniężnych z tytułu działania  w organach ROD w celu zrekompensowania utraconych korzyści i poniesionych kosztów, nagród finansowych, stanowiących pieniężną formę uznania zasług uprawnionego oraz poborów z tytułu zatrudnienia na podstawie umowy o pracę w związku z pełnioną funkcją w Zarządzie ROD (§ 2). Ponadto stosownie do zapisu § 6 ust. 6 przedmiotowej uchwały w okresie otrzymywania świadczenia osoby uprawnione nie mogą pobierać wynagrodzenia wypłacanego przez PZD z tytułu umowy o pracę, umowy zlecenia, umowy o dzieło lub innej umowy o podobnym charakterze, jeżeli świadczona praca mieści się w zakresie wykonywanych funkcji, z tytułu której pobierane jest świadczenie.

Biorąc pod uwagę powyższe przepisy brak jest podstaw przyznawania członkom Zarządu ROD zwrotu kosztów za jazdy lokale prywatnym samochodem w formie ryczałtu miesięcznego. Wypłacane z tego tytułu kwoty należy uznać za nienależnie pobrane świadczenia. Zatem podlegają one zwrotowi na rzecz ROD. Jednocześnie możliwe jest przyznawanie członkom Zarządu ROD wynagrodzenia w formie świadczeń pieniężnych w celu zrekompensowania utraconych korzyści i poniesionych kosztów na podstawie uchwały nr 5/XXV/2018 Krajowej Rady Polskiego Związku Działkowców z dnia 5 grudnia 2018 r. w sprawie zasad wynagradzania za czynności wykonywane w związku z pełnioną funkcją w rodzinnych ogrodach działkowych.

radca prawny – Robert Żychliński

Zasady wjazdu pojazdami mechanicznymi na teren ROD

Zasady wjazdu pojazdami mechanicznymi na teren ROD

Kwestia wjazdu osobowymi pojazdami mechanicznymi na teren ROD została uregulowana w przepisach wewnętrznych PZD, tj. w regulaminie ROD, rozdział VII – przepisy porządkowe. Podstawową zasadą jest zakaz wjazdu pojazdów mechanicznych na teren ROD. Zgodnie z § 68 pkt 6 i 7 regulaminu ROD działkowcom i innym osobom przebywającym na terenie ROD zabrania się wjazdu na teren ROD osobowymi pojazdami mechanicznymi bez zgody walnego zebrania ROD oraz parkowania na terenie ROD poza wyznaczonymi do tego celu miejscami postojowymi, wszelkich pojazdów mechanicznych bez zgody walnego zebrania ROD.

Jak wynika z powyższych przepisów ogólnie obowiązującą w PZD zasadą jest zakaz wjazdu pojazdów mechanicznych na teren ogrodu. Koresponduje z nią zakaz parkowania pojazdów na terenie ROD, poza wyznaczonymi w tym celu miejscami postojowymi. Wprawdzie walne zebranie ROD może wyrazić zgodę na wjazd pojazdów mechanicznych i ich parkowanie na ternie ROD, to należy podkreślić, że taka sytuacja powinna mieć mieć miejsce jedynie w wyjątkowych wypadkach i szczegółowo określać zasady poruszania się pojazdów mechanicznych po terenie ROD. Aleje ogrodowe mają charakter wewnętrznych ciągów komunikacyjnych przeznaczonych przede wszystkim do przemieszczania się osób, a nie pojazdów mechanicznych. Aleje ogrodowe zazwyczaj są porośnięte trawą bądź też wysypane żwirem, a intensywny ruch samochodowy niewątpliwie spowoduje ich zniszczenie, co będzie się z kolei wiązało z ponoszeniem często znacznych kosztów naprawy alejek. Wjazd pojazdów mechanicznych na teren ogrodu może stanowić zagrożenie bezpieczeństwa osób przebywających na terenie ROD i poruszających się ciągami komunikacyjnymi pieszo, w tym w szczególności dzieci, stanowić naruszenie spokojnego wypoczynku osób posiadających działki w pobliżu bram wjazdowych na teren ogrodu, a także doprowadzić do znacznego wzrostu kosztów utrzymania infrastruktury drogowej w ROD w odpowiednim stanie.

Należy zauważyć, że regulamin ROD przewiduje wyjątki od zakazu wjazdu pojazdów mechanicznych na teren ogrodów działkowych. Stosownie do § 69 regulaminu ROD dopuszcza się wjazd na teren ROD pojazdów mechanicznych dowożących do działki nawozy, materiały budowlane itp. na zasadach określonych przez zarząd ROD. Zasady te mogą określać w szczególności trasy dojazdu, maksymalną łączną masę pojazdu wraz z ładunkiem, itp.  Zatem możliwy jest wjazd na teren ogrodu pojazdów, które dowożą do działki nawozy, materiały budowlane itp. Zasady wjazdu pojazdów w takich przypadkach powinien określić zarząd ROD, uwzględniając istniejącą w ogrodzie infrastrukturę drogową i jej stan, np. określić trasy dojazdu, maksymalną masę pojazdu wraz z ładunkiem.

Kolejny wyjątek od zasady zakazu wjazdu pojazdów mechanicznych na teren ROD przewidziany został w § 70 Regulaminu ROD. Osoba niepełnosprawna ma prawo wjazdu na teren ROD pojazdem mechanicznym, którym dojeżdża do działki. Prawo wjazdu ma także pojazd dowożący tę osobę do działki. Z kolei § 70 ust. 4 Regulaminu ROD jako osobę niepełnosprawną uznaje osobę, która na skutek stwierdzonej urzędowo niepełnosprawności ma trudności z samodzielnym poruszaniem się. Zapis ten należy rozumieć szeroko. Uprawnienie dotyczące wjazdu na teren ROD przysługuje wszystkim osobom niepełnosprawnym posiadającym jakikolwiek problem z samodzielnym poruszaniem się. Jednocześnie zarząd ROD powinien respektować orzeczenia o niepełnosprawności. Ponadto zgodnie z § 70 ust. 2 regulaminu ROD osoba niepełnosprawna ma prawo parkowania swojego pojazdu na terenie działki, jeżeli wyposaży ją w odpowiednie miejsce postojowe (zatoczkę). W związku z powyższym, jeżeli osoba niepełnosprawna, która będzie dojeżdżać pojazdem mechanicznym do swojej działki, z powodu nieposiadania na niej odpowiedniego miejsca parkingowego, będzie parkować pojazd na terenie alejki ogrodowej lub w innym niedozwolonym miejscu, dopuści się naruszenia obowiązujących przepisów. Należy podkreślić, że pojazd mechaniczny dowożący osobę niepełnosprawną do działki, ma prawo wjazdu na teren ROD tylko wtedy, gdy rzeczywiście znajduje się w nim osoba niepełnosprawna. W § 70 ust. 3 regulaminu ROD uregulowano ciążący na zarządzie ROD obowiązek zapewnienia osobom niepełnosprawnym możliwości nieskrępowanego dotarcia pojazdem mechanicznym do działki.

Reasumując, należy stwierdzić, iż przepisy regulaminu ROD wprowadzają generalny zakaz wjazdu i parkowania pojazdów mechanicznych na terenie ROD, a odstępstwa od tego zakazu mogą dotyczyć jedynie ścisłe określonych przypadków. Ponadto powtarzający się nieuzasadniony wjazd samochodem na teren ROD może zostać uznany za rażące naruszenie porządku ogrodowego i nieprzestrzeganie przepisów regulaminu oraz skutkować sankcjami wynikającymi z art. 36 ust. 3 ustawy z dnia 13 grudnia 2013 r. o rodzinnych ogrodach działkowych (wypowiedzenie umowy dzierżawy działkowej).

radca prawny – Robert Żychliński